Sapelli – afrykańska piękność

 

drewno sapelliW drodze z pracy przejeżdżam obok sklepu-hurtowni z drewnem egzotycznym. Zasadniczo przejeżdżam, choć czasami się zatrzymuję…. Dzięki takim „zatrzymaniom” odkryłem bubingę, czy chociażby  – tak jak niedawno – sapelli.

Jakiś czas temu nabyłem belkę z tego drewna o wymiarach 10 cm x 10 cm i długą na 2,5 metra. Przy zakupie dowiedziałem się, że sapelli to „jakaś odmiana mahoniu”. W każdym razie belka wyglądała ciekawie dzięki widocznym, złotym smugom.  Jak będzie wyglądać po obrobieniu i wypolerowaniu? Czy jasne smugi będą lśnić jak złoto?

Sapele_Tree_Congo_BrazzavilleSapelli rośnie w Afryce równikowej. Jest tam drzewem dość pospolitym. W Europie jako pierwsi drewno sapelli zaczęli wykorzystywać Niemcy na początku XX wieku. Robili z niego między innymi śmigała słynnych sterowców Zeppelin. Natomiast współcześnie drewno jest ciekawym materiałem do wykończenia wnętrz (schody, podłogi), ale nie tylko. W cenie są instrumenty muzyczne (głównie gitary, perkusje, pianina i fortepiany) wykonane z sapelli. Amerykański Cadillac wykorzystuje to drewno to wyrobu ozdobnych tapicerek w samochodach. /źródło: internet/

Z mojego kawałka drewna nie zrobię kadilaka ani nawet gitary. Na razie wytoczyłem malutką miseczkę oraz pucharek…

Drzewo sapelli: 
– dorasta średnio do wysokości 45 metrów (bywa i 60 m) i średnicy pnia do 1 metra;
– pnie drzew są proste, pozbawione gałęzi do wysokości ok 25 metrów:
budowa drewna: biel wąski (7-10 cm) o żółtawej barwie, natomiast twardziel świeżo przetarty ma kolor  różowobrązowy i stopniowo ciemnieje pod wpływem światła do barwy czerwonobrązowej (wiadomo już, że moja belka to część twardzielowa pnia przerobionego na tyle dawno, że kolor już się ustabilizował).
Cd. 1 – dla zainteresowanych: opis rysunku drewna
Cd. 2 – dla maniaków: opis techniczny drewna w języku francuskim

No więc wytoczyłem malutką miseczkę oraz pucharek. Pierwsze wrażenia… afrykańska piękność.

pucharek i miseczka z sapelli

Sapelli, jak każde drewno, swoje piękno pokazuje dopiero gdy poświęci mu się trochę czasu.

Po pierwszych doświadczeniach wiem, że drewno sapelli jest dość twarde ale łatwe w obróbce. Nie pęka, nie szczerbi się, nie odszczypują się krawędzie w trakcie toczenia jak to ma miejsce np. przy obróbce rodzimej sosny czy świerka. Drewno daje się świetnie wygładzać oraz polerować. Niestety pył powstały w trakcie szlifowania podrażnia błony śluzowe (objawy: lekki katar, kichanie). Stąd przy kolejnej pracy z sapelli na pewno założę maskę przeciwpyłową.

Świecznik w kształcie kielicha

 

W planach miałem wykonanie standardowego kielicha. Niestety rozpędziłem się i zbyt wcześnie wytoczyłem nóżkę, a należało najpierw wybrać środek.
W tej sytuacji, bez odpowiedniego sprzętu podtrzymującego obrabiany przedmiot (zwanego okularem lub lunetą) wybranie środka kielicha było zbyt ryzykowne. Powstałe drgania mogły złamać nóżkę a więc całość wylądowałaby w koszu.

świecznik w kształcie kielicha

Ze zdarzenia można wyciągnąć co najmniej dwa wnioski:
1. spiesz się powoli;
2. zrób sobie odpowiedni przyrząd do tego rodzaju prac.

świecznik

Ostatecznie kielich został tak przerobiony, aby pełnił funkcję świecznika. Też ładnie 🙂

świecznik widok z góry

Materiał: drewno olchy
Średnica kielicha w części górnej (cm): 6,5
Wysokość (cm): 15,5
Wykończenie: bezbarwny wosk liberon.

świecznik - spód

Lampka warsztatowa

 

Oświetlenie miejsca pracy jest bardzo ważne. Niektóre narzędzia stacjonarne, jak na przykład tokarka widoczna na poniższym zdjęciu posiadają własne oświetlenie. Niestety tak konkretna, żółta lampka nie jest najlepiej wykonana. Pod wpływem wibracji opada podczas pracy. Podpieranie jej patykiem nie jest dobrym rozwiązaniem problemu. W dodatku jej wysięgnik jest zbyt krótki. Z tego powodu nie zawsze jest możliwe jej optymalne ustawienie.

Cóż, najwyższa pora na wykonanie porządnej lampki warsztatowej.

dotychczasowe oświetlnie tokarki

Oto i ona:

lampka warsztatowa

Wysięgnik został wykonany z elementów, które pozostały z montażu statywu na nuty. Lampka warsztatowa, oprócz regulacji długości, posiada również możliwość obrotu wokół własnej osi. Widoczne na zdjęciu poniżej zakończenie jest mocowane czterema wkrętami, natomiast część okrągła obraca się, co znacząco ułatwia ustawienie lampki w pożądanej pozycji.

mocowanie lampki

Poniżej widok lampy przymocowanej do sufitu warsztatu.

lampka po zamontowaniu

Teraz można już porządnie doświetlić każdy zakamarek elementu obrabianego na tokarce.

nowe oświetlenie tokarki

Czas zabierać się do pracy … 🙂

Podstawki pod świece

 

Podstawki pod świece zostały wycięte z różnych kawałków drewna śliwowego przeznaczonych na opał. Drewno śliwy jest bardzo dekoracyjne, ma ciekawą kolorystykę: jasny biel i kontrastową, czerwoną a nawet wpadającą w fiolet twardziel.
Drewno to jest gęste, twarde. Generalnie bardzo dobre na różnego rodzaju drobne wyroby stolarskie. Niestety przy suszeniu łatwo pęka co widać na załączonych zdjęciach.

podstawka pod świecę
podstawka pod świecę

Podstawki pod świece:
materiał
: drewno śliwy
średnica: od 7 do 12 cm
grubość: 1,5 cm
wykończenie: 2 warstwy politury

podstawka pod świecę

Na niektórych podstawkach widoczna wielordzenność (dwurdzenność) czyli występowanie w przekroju dwóch rdzeni otoczonych własnym usłojeniem. Te ładne „oczy” to środkowe części pnia lub gałęzi które z biegiem lat zrosły się w jedną całość. Wielordzenność często występuje wraz z innymi tak zwanymi wadami czyli spłaszczeniem pnia (eliptyczny kształt widoczny na większości zdjęć) oraz zakorkiem czyli „uwięzioną” w drewnie korą powstałą w wyniku zrastania się rozwidleń pnia lub gałęzi.  Zakorka nie ma na załączonych zdjęciach, ale można go zobaczyć w GALERII.

dwurdzeniowość na przykładzie drewna śliwy